NGUYN ñC LÂM, 11-95.
Trong th©i gian gÀn Çây, ngÜ©i ta Çã b¡t ÇÀu bàn tán nhiu v cu¶c cách mång giáo døc tåi Hoa-Kÿ và kh¡p nÖi trên th gi§i. TuÀn báo BusinessWeek sÓ ra ngày 28-02-94 Çã Çæng m¶t loåt bài Ç¥c bit dܧi chû Ç "CUC CÁCH MNG TRONG VIC HC" (The Learning Revolution) và t© TIME sÓ Mùa Xuân 2026 cÛng trình bày v Ç tài tÜÖng t¿ khi bàn t§i änh hܪng cûa các kÏ thuÆt m§i có khä næng làm thay Ç°i cách hc và phÜÖng pháp giäng dåy trong tÜÖng lai.
Th¿c ra Çây không phäi là lÀn ÇÀu tiên vÃn Ç cách mång giáo døc ÇÜ®c bàn t§i. MÃy chøc næm trܧc Çây, Çã có nhiu ngÜ©i tiên Çoán së có m¶t cu¶c cách mång giáo døc xäy ra dù cho Çó là l©i tiên tri quá s§m.
ThÆt vÆy, khi bàn v cu¶c cách mång giáo døc Çang manh nha tåi Hoa-Kÿ trong th©i gian gÀn Çây, n» k giä Claudia Wallis cûa t© TIME, trong sÓ báo nêu trên, Çã ÇÜa ra nhÆn xét nhÜ sau : "Ba thÆp niên trܧc , khi máy Çin toán cá nhân m§i khªi s¿ xâm nhÆp vào l§p hc lÀn ÇÀu tiên, các nhà tiên tri cûa th©i Çåi thông tin Çã tiên Çoán là së có m¶t cu¶c cách mång kÿ diu xäy ra. Các kho tÒn tr» kin thÙc trên th gi§i së s¤n có Ç cho các b¶ óc trÈ mæng sº døng tÙc th©i..... Nh»ng khung cänh quyn rÛ do các måch Çin tº tåo nên së làm các môn sº hc, ÇÎa l và khoa hc trª nên sÓng Ƕng trên màn änh cûa máy Çin toán. H hân hoan tuyên bÓ r¢ng k tØ th©i Gutenberg Çn gi© chÜa h bao gi© låi có m¶t døng cø Ç hc hÕi có tác Ƕng månh më Çn th. Nh»ng l©i tiên tri táo båo cûa h tuy không sai, nhÜng låi là quá s§m. Máy Çin toán quä thÆt Çã xuÃt hin kh¡p nÖi trong các trÜ©ng hc Hoa-Kÿ, nhÜng thÜ©ng thÜ©ng ngÜ©i ta hay sº døng chúng trong vic thao d®t không hÖn gì các cuÓn bài tÆp Çin tº "electronic workbooks" là bao, ho¥c giä ngÜ©i ta coi các b¶ máy Çin toán nhÜ nÖi Ç các trÈ em chÖi "games" trong th©i gian dành cho các môn hc "free choice" l¿a chn tùy . Cu¶c cách mång ÇÜ®c hÙa hËn Çã ch£ng thành hình n°i " (TIME, Spring 2026). Tuy nhiên Çiu này không có nghïa là ngn lºa cách mång giáo døc mà ngÜ©i ta h¢ng bàn Çn Çã bÎ t¡t ngûm hoàn toàn. ñó Çây Çã thÃy le lói nh»ng tia lºa nhen nhúm và nh»ng chÌ dÃu báo hiu s¿ bùng phát cûa m¶t cu¶c cách mång giáo døc toàn cÀu vào ÇÀu th k t§i. Các tia lºa cách mång Çó phát xuÃt tØ Çâu? ñã có nh»ng dÃu hiu nào khªi ÇÀu cho cu¶c cách mång giáo døc trên th gi§i s¡p t§i? ViÍn tÜ®ng cûa cu¶c cách mång giáo døc ra sao ? Các nhà giáo døc kÿ vng gì ª cu¶c cách mång giáo døc trong tÜÖng lai và liu hc ÇÜ©ng có khá hÖn không? Chúng ta phäi làm gì trܧc viÍn tÜ®ng v cu¶c cách mång Çó? Các ngh "xÎn" nhÃt trong tÜÖng lai là nh»ng ngh nào? Làm th nào Ç bit ÇÜ®c trÜ©ng nào "ngon" nhÃt cho ngành mình thích theo Çu°i? Tìm Çâu ra ÇÜ®c danh sách các trÜ©ng Çåi hc tÓt nhÃt tåi Hoa-Kÿ? ñó là nh»ng th¡c m¡c chung cûa nhiu ngÜ©i, cûa cá nhân ngÜ©i vit. Chính nh»ng th¡c m¡c này Çã là Ƕng l¿c Ç ngÜ©i vit tìm hiu vÃn Ç và chia xÈ nh»ng Çiu tìm thÃy v§i qu vÎ trong bài này.
ñÎa Çim xuÃt phát các tia lºa cách mång giáo døc.
Cu¶c cách mång giáo døc s¡p xäy ra b¡t nguÒn tØ nh»ng tin b¶ vÜ®t b¿c cûa kÏ thuÆt Çin toán và thông tin tåi Hoa-kÿ, m¶t siêu cÜ©ng quÓc Çang dÅn ÇÀu th gi§i trong lãnh v¿c Çó, nên ÇÜÖng nhiên là các tia lºa cách mång giáo døc phäi xuÃt phát tØ quÓc gia này.
Theo l©i tÜ©ng thuÆt cûa k giä Claudia Wallis thì "không Çâu ngÜ©i ta låi sº døng kÏ thuÆt cÃp Ƕ tin b¶ và toàn din nhÜ tåi trÜ©ng Dalton, m¶t hc vin tÜ cûa gi§i Üu tú trong thành phÓ N»u-Чc ta låc trong khu v¿c Upper East Side sang trng. TrÜ©ng có 1,300 sinh viên và m¶t ban giäng huÃn gÒm nhiu giáo sÜ có cÃp b¢ng Tin sï, m¶t thÜ vin v§i 62,000 cuÓn sách và m¶t phòng "studio" Ç¥c bit dùng cho vic giäng dåy các môn hc nhÜ kin trúc và khiêu vÛ" (TIME, Spring 95).
NhÜng Çiu khin cho trÜ©ng Dalton n°i bÆt và khác h£n v§i các trÜ©ng khác là vic sº døng kÏ thuÆt Ç thay Ç°i vai trò thuyt giäng truyn thÓng cûa ngÜ©i dåy và vai trò tip nhÆn thø Ƕng cûa các hc viên. Ch£ng hån nhÜ trong m¶t l§p v xã h¶i "social studies", các nhóm ba bÓn hc sinh cûa l§p sáu chøm ÇÀu nghiên cÙu m¶t di tích c° xÜa v§i nhim vø phân tích các c° vÆt tìm thÃy tØ ÇÎa Çim khäo c° do máy Çin toán tåo ra giÓng nhÜ thÆt (simulation site), và tØ Çó t¿ lÆp ra giä thuyt v Ç¥c tính cûa ÇÎa Çim Çó cÛng nhÜ v ngÜ©i dân Çã tØng sinh sÓng ª Çó. ñ tÆp h®p b¢ng chÙng cho các giä thuyt cûa mình, các em hc sinh này có t§i sáu ÇÜ©ng giây thÜ vin "on-line libraries" và cä m¶t b¶ sÜu tÀm v ÇÎa Çim Çó tåi vin bäo tàng ÇÎa phÜÖng. Vic hc trª nên sinh Ƕng Çn Ƕ các em hc sinh không nghï mình Çang ngÒi hc mà là Çang th¿c s¿ thám him và khám phá m¶t Çiå Çim khäo c° nào Çó trên trái ÇÃt, n¢m trong vùng ÇÃt cûa máy Çin toán !
Tåi m¶t l§p khác hc v Shakespeare cÛng vÆy, các hc sinh chia thành nhóm, hc qua máy Çin toán, t¿ tìm tòi các d¿ kin qua mång lܧi thông tin viÍn liên và t¿ thäo luÆn v§i nhau Ç tìm ra câu giäi Çáp cho nh»ng Çiu mình muÓn bit chÙ không phäi tùy thu¶c vào l©i giäi cûa ngÜ©i dåy n»a.
Vai trò cûa giáo sÜ là hܧng dÅn và ym tr® hÖn là ÇÙng trên bøc giäng. Hc sinh, sinh viên cûa nh»ng môn khoa hc th¿c døng nhÜ thiên væn, kÏ sÜ th¿c s¿ Çäm nhÆn và thi hành công vic cûa nh»ng nhà thiên væn và các kÏ sÜ chÙ không phäi chÌ "hc" v các môn Çó suông mà thôi. Theo phÜÖng pháp giäng dåy và hc tÆp m§i này, hc viên th¿c s¿ có cÖ h¶i bày tÕ và áp døng kin thÙc do chính h thu thÆp ÇÜ®c chÙ không phäi chÌ chæm chÌ hc hành v§i møc Çích "thi ÇÆu" (passing a test). PhÜÖng pháp hc hÕi mang nghïa m¶t phÜÖng pháp hc kin-tåo "constructivist learning" và c¶ng-h®p "collaborative learning". Kt quä là tin trình giáo døc ÇÜ®c "chuyn tØ vic ngÜ©i dåy cung Ùng nh»ng câu giäi Çáp s¤n cho hc viên qua vic chính các hc viên t¿ tìm lÃy câu giäi Çáp cho h."
Nh»ng chÌ dÃu cûa m¶t cu¶c cách mång giáo døc.
Vic áp døng phÜÖng pháp giáo døc kin tåo và phÜÖng pháp giáo døc c¶ng-h®p cÛng nhÜ vic thay Ç°i vai trò cûa giáo viên và hc sinh, sinh viên mô tä ª phÀn trên là nh»ng chÌ dÃu ÇÀu tiên cûa cu¶c cách mång giáo døc trong thÆp niên t§i.
M¶t chÌ dÃu Çáng k khác là s¿ phát trin các nhu liu giáo døc "education software" trong mÃy næm gÀn Çây. Th¿c vÆy, song song v§i phong trào chÖi "game" Çin tº là phong trào dùng các nhu liu trong ngành giáo døc (education software) trong vic dåy hc ª trÜ©ng cÛng nhÜ ª nhà, ª cÃp v« lòng cÛng nhÜ cÃp cao Ç£ng và Çåi hc.
Vì vØa có møc Çích giáo døc låi vØa mang tính cách giäi trí nên các nhu liu giáo døc còn ÇÜ®c gi là "edutainment", m¶t ch» ghép cûa hai tØ ng» education (giáo døc) và entertainment (giäi-trí). Nh»ng b¶ sän phÄm v nhu liu giáo døc Ç dåy Çánh vÀn và tÆp Çc nhÜ Reader Rabbit, Ç dåy toán nhÜ Math Blaster, Ç dåy sÜu tÀm khäo cÙu nhÜ Comptons Interactive Enclycopedia, Ç dåy ÇÎa l nhÜ Carmen Sandiego cùng các b¶ nhu liu khác nhÜ SimCity, SimAnt, Treasure Mountain, Dinosaur Adventure, Underseas Adventrure, v.v... hin Çang tràn ngÆp các tim sách, các tim bán máy Çin toán và nhu liu kh¡p Hoa-Kÿ.
Nguyt san "Consumer Report", sÓ phát hành tháng December 2026, trong bài báo mang t¿a Ç "Software for Kids: More than Fun and Games" cho bit hin có khoäng 1,700 chÜÖng trình vØa hc vØa giäi trí cho mi lÙa tu°i và có khoäng 450 chÜÖng trình m§i ra Ç©i mi næm. Ðu Çim cûa nh»ng chÜÖng trình "edutainments" là hÃp dÅn ÇÜ®c cä trÈ em lÅn ngÜ©i l§n vì mang tính chÃt tÜÖng tác "interactive", không gò bó, t¿ do, ÇÀy thº thách, luôn luôn có nh»ng khó khæn m§i Ç ngÜ©i tham d¿ phäi vÜ®t qua và nh»ng bí mÆt m§i phäi khám phá. (Consumer Report, 12-95).
Theo tài liu cûa t© TuÀn Báo BusinessWeek, sÓ ra ngày 28-02-95 thì sÓ tin các công ty sän xuÃt nhu liu giáo døc thu vào Çã gia tæng tØ khoäng 100 triu MÏ-kim trong næm 2026 lên Çn gÀn 400 triu MÏ-kim trong næm 1996, nghïa là khoäng 400% trong vòng bÓn næm. Kèm theo Çó là s¿ phát trin mång lܧi thông tin viÍn liên và các sän phÄm dùng Ç tÒn tr» d¿ kin nhÜ hard disks, Compact Dics (CD-Rom) Çã khin vic t¿ hc càng ngày càng dÍ dàng, tin l®i và có hiu quä. Chính vÆy nên khuynh hܧng dùng máy Çin toán cá nhân và các nhu liu "edutainment" Ç trÈ em và ngÜ©i l§n vØa hc vØa giäi trí càng ngày càng trª nên ph° thông trong gia Çình trung lÜu và bình dân chÙ không còn thu hËp trong phåm vi các cÖ sª giáo døc tÜ nhân sang trng và Ç¡t tin dành cho thành phÀn tinh hoa cûa xã h¶i nhÜ trÜ©ng Dalton ª N»u Чc n»a.
Thêm vào Çó là s¿ chú tâm Ç¥c bit Çn vic phát trin các chÜÖng trình hc tØ xa "distance learning" cûa cä các quÓc gia tin tin Çn các quÓc gia Çang mª mang và các quÓc gia trong vòng chÆm tin trong các d¿ án giáo døc c¶ng-h®p "co-operative learning" và phát trin giáo døc quÓc-t.
ViÍn tÜ®ng cûa m¶t cu¶c cách mång giáo døc.
NhÜ vÆy chúng ta thÃy r¢ng cùng v§i s¿ phát trin vÜ®t b¿c cûa khoa Çin toán, ngành tin hc và kÏ thuÆt thông tin viÍn liên, th gi§i Çang chuyn mình månh më theo Çà cuÓn hút cûa m¶t cu¶c cách mång toàn cÀu së xäy ra vào ÇÀu th k 21, trong có phäi k Çn cu¶c cách mång giáo døc.
Trong vài næm gÀn Çây, v§i mång lܧi thông tin càng ngày càng mª r¶ng, càng tinh xäo, các trÜ©ng Çåi hc n°i ting trên th gi§i không còn là nh»ng tháp ngà phong kín dành riêng cho thành phÀn tinh-hoa him hoi cûa mi vùng hay mi quÓc gia n»a. Cánh cºa rêu phong Çã hé mª dÀn Ç Çón nhÆn nh»ng kÈ khát khao kin thÙc không quän ngåi ÇÜ©ng xa vån d¥m quyt m¶t lòng "tÀm sÜ hc Çåo". Càng ngày các nhà lãnh Çåo giáo døc càng nhÆn ra nhu cÀu phäi mª cºa các kho tàng kin thÙc tåi kh¡p nÖi Ç mi ngÜ©i có cÖ h¶i cùng tìm hiu và cùng chia xÈ. Và m¥c dù ngày nay chúng ta Çã có nh»ng phän l¿c cÖ siêu âm thanh có khä næng thu nhÕ khoäng không gian gi»a nh»ng vùng xa xôi trên ÇÎa cÀu, con ngÜ©i ª cuÓi th k 20 và ÇÀu th k 21 vÅn chÜa b¢ng lòng v§i khoäng th©i gian dài di chuyn khi phäi tham d¿ nh»ng bu°i h¶i thäo ho¥c nh»ng chÜÖng trình giáo døc chuyên môn tåi nh»ng nÖi cách xa ch mình cÜ ngø hàng nºa vòng trái ÇÃt. Mång lܧi thông tin th gi§i "Worldwide Web" Çang thu hËp dÀn cä khoäng không gian lÅn th©i gian cho nh»ng kÈ cÀu hc. Và ܧc mÖ cûa các sinh viên hin sÓng trong nh»ng quÓc gia chÆm tin ÇÜ®c theo hc các chÜÖng trình giäng dåy cûa các Çåi hc danh ting trên th gi§i nhÜ Harvard, Yale, Stanford, M.I.T, Oxford, Cambridge, Sorbonne, Tokyo, v.v... së ch£ng còn bÎ coi là viÍn vông n»a, khi mà các chÜÖng trình hc tØ xa "distance learning" ÇÜ®c chính các Çåi hc k trên th¿c hin trong vòng mÜ©i næm t§i. Cu¶c cách mång giáo døc s¡p t§i không nh»ng së thay Ç°i dÀn cách thÙc hc hÕi và giäng dåy kh¡p nÖi mà còn làm thay Ç°i m¶t sÓ quan nim v giáo døc Çã æn sâu vào trong ÇÀu cûa phÀn Çông chúng ta tØ bÃy lâu nay n»a.
Cho Çn bây gi©, trong ÇÀu Çåi Ça sÓ chúng ta, "Çi hc" tÙc là phäi c¡p c¥p Çn trÜ©ng, ngÒi nghe thÀy giäng và chúng ta có thói quen tÕ ra coi thÜ©ng nh»ng chÜÖng trình hc "hàm thø" tÙc là ngÒi nhà hc qua tài liu do nhà trÜ©ng gºi t§i qua h thÓng bÜu Çin. Trong thÆp niên t§i, quan nim này së thay Ç°i khi mà siêu xa l¶ thông tin "superhighway" ÇÜ®c hoàn tÃt v§i khä næng vÆn chuyn các chÜÖng trình giáo døc hàm thø tØ các Çåi hc danh ting Çn các máy Çin toán cá nhân "personal computers" cûa mi gia Çình. Khi Çó khuynh hܧng "hc tåi gia", "hc tØ xa", "hc hàm thø" së trª nên rÃt ph° thông vì nh»ng chÜÖng trình giáo døc hàm thø së trª nên hoàn bÎ hÖn và ch¡c ch¡n là së thÆt sinh Ƕng và hÃp dÅn v§i ÇÀy Çû hình änh, mÀu s¡c và âm thanh n°i trong không gian Çin toán ba chiu "cyberspace". Khi Çó së ch£ng còn ai ngåi ngùng hay e-dè n»a khi phäi nói v§i h hàng, thân h»u r¢ng con cái h và chính h m§i tÓt nghip væn b¢ng cº nhân, cao hc hay tin sï "hàm thø".
Trong cu¶c cách mång giáo døc ÇÀu th k 21, các trÜ©ng hc v§i các phòng Óc trang bÎ gh ngÒi së dÀn dÀn ÇÜ®c thay th b¢ng các "virtual classrooms" và "virtual schools" trong th gi§i cûa không gian Çin toán. Phòng sinh hoåt gia Çình "family room" và phòng hc "study room" trong nhà së là l§p hc. Vai trò cûa nhà giáo cÛng së thay Ç°i. Nhim vø giäng huÃn cûa thày cô së nhË b§t và chuyn dÀn qua vai trò m¶t Çiu h®p viên hay m¶t phÓi trí viên trong l§p. NgÜ©i l§n tu°i hay các trÈ em cÃp tiu hc së ÇÜ®c huÃn luyn và cung cÃp phÜÖng tin Ç t¿ hc (independent studies) hÖn là tùy thu¶c vào s¿ giäng dåy cûa thÀy cô nhÜ hin nay.
V§i nn giáo døc m§i, hc viên së ít phäi tích tr» giÃy bút, sách vª hÖn trܧc rÃt nhiu. H së phäi hc Çánh máy Ç có th sº døng ÇÜ®c keyboard cûa máy Çin toán. Có ngÜ©i tin r¢ng, mai này khi ngành Çin toán tÜÖng tác "interactive computing" Çã t§i mÙc Ƕ hoàn bÎ rÒi, thì có khi ch£ng cÀn phäi hc Çánh máy n»a. Hc viên chÌ cÀn bit sº døng các nút bÃm và chÌ trÕ các "icons" trên màn änh "touch screen" là Çã có th Çi vào th gi§i không gian Çin toán mª bài tÆp ra làm hay nghe thÀy, cô giäng bài ÇÜ®c lin.Nh»ng viÍn tÜ®ng trên xem ra quá hÃp dÅn và quá tÓt ÇËp khin nhiu ngÜ©i th¡c m¡c. NgÜ©i ta muÓn bit " Các nhà giáo døc kÿ vng gì ª cu¶c cách mång giáo døc trong tÜÖng lai và liu hc ÇÜ©ng có khá hÖn không? Nn giáo døc hin tåi cûa Hoa-kÿ có th¿c s¿ cÀn phäi cäi t° và cu¶c cách mång giáo døc có th¿c s¿ cÀn thit không?
Kÿ vng ÇÓi v§i cu¶c cách mång giáo døc tÜÖng lai vì s¿ b t¡c cûa nn giáo døc hin tåi.
MuÓn tìm ra câu trä l©i cho các vÃn nån trên, chúng ta phäi xét Çn mÃy câu hÕi chính sau Çây:
- ThÙ nhÃt, nh»ng phÜÖng pháp hc hÕi và giäng dåy do cu¶c cách mång giáo døc Ç ra nhÜ "constructivist learning", "co-operative learning" cùng v§i vic sº døng tÓi Ça sÙc månh cûa các kÏ thuÆt Çin toán và thông tin m§i trong nh»ng chÜÖng trình thº nghim "pilot programs" có mang låi kt quä tÓt ÇËp trong vic hc cûa con em chúng ta không ?
- ThÙ hai, h thÓng giáo døc tåi Hoa-kÿ, nÖi phát xuÃt ra nh»ng tia lºa cûa cu¶c cách mång giáo døc trong tÜÖng lai, có gì Çáng phäi cäi t° không?
ñ trä l©i cho câu hÕi thÙ nhÃt, k-giä Paul M. Eng cûa t© BusinessWeek Çã bÕ công thæm ving, quan sát và tìm hiu s¿ Çáp Ùng cûa cä giáo sÜ lÅn hc sinh cÛng nhÜ kt qûa thi cº cûa hc sinh trÜ©ng Ronald McNair trong vùng Çông nam cûa khu v¿c Queens tåi N»u Чc. Tåi Çây có nh»ng l§p hc áp døng các phÜÖng pháp giáo døc "cách mång" nói trên. Theo s¿ tÜ©ng trình cûa Paul M. Eng thì kt quä thÆt tuyt v©i vì lë không nh»ng phÜÖng pháp giáo døc m§i làm hc sinh say mê mà kt quä các bài thi tr¡c nghim cûa các hc sinh tham d¿ vào chÜÖng trình thº nghim cÛng gia tæng Çáng k. ñim thi cûa m¶t sÓ em Çã nhäy vt tØ 70 phÀn træm (dܧi trung bình) lên 90 phÀn træm (Ðu hång). Nhìn chung, các trÈ em tham d¿ chÜÖng trình thº nghim trên Çã tin b¶ rõ rt trên thang Çim toàn quÓc, nhÃt là trong lãnh v¿c toán hc (BusinessWeek, 28-02-94).
D¿a trên nh»ng kt quä tiên khªi trên, ngÜ©i ta kÿ vng là cu¶c cách mång giáo døc trong tÜÖng lai së Çem låi luÒng gió m§i cho các trÜ©ng hc tåi Hoa-Kÿ và trên th gi§i. NhÃt là giúp cäi tin kt quä vic hc cÛng nhÜ vic giäng dåy cho Çåi Ça sÓ quÀn chúng tåi nh»ng trÜ©ng công lÆp.
V câu hÕi thÙ hai, Çiu tra cûa các k giä Michael J. Mandel, Richard A. Metcher, Dori Jones Jang và Mike McNamee cûa tuÀn báo BusinessWeek cho thÃy vào næm 2026, së có thêm bÄy (7) triu hc sinh ghi danh theo hc các trÜ©ng công lÆp. So v§i d¿ trù tiên khªi thì con sÓ này gia tæng hÖn gÃp Çôi. Chi phí giáo døc hàng næm cho các trÜ©ng công lÆp b¿c tiu hc và trung hc là 270 t MÏ-kim, trong sÓ này chÌ có 52% là ÇÜ®c chi dùng tr¿c tip cho l§p hc, còn 48% bÎ lãng phí vào lãnh v¿c hành chánh. SÓ lÜ®ng nhân viên phøc vø trong ngành giáo døc là sáu (6) triu ngÜ©i, chim khoäng 30% t°ng sÓ nhân viên dân s¿ làm vic trong chính quyn liên bang. Nh»ng con sÓ thÓng kê trên cho thÃy chính phû Çã Ç° quá nhiu ngân quÏ và nhân l¿c vào h thÓng giáo døc công lÆp tåi Hoa-Kÿ. ñiu làm cho ngÜ©i ta thÃt vng nhÃt là trong vòng hÖn hai mÜÖi næm qua, tØ 2026 cho Çn 1992, h thÓng giáo døc Çó Çã không Çem låi s¿ tin b¶ nào Çáng k cho con em chúng ta cä. Tính theo ÇÀu ngÜ©i thì chi phí cho m¶i hc sinh gia tæng gÀn gÃp Çôi, mà Çim thi tr¡c nghim thì cÙ dÆm chân tåi ch không nhúc nhích là bao nhÜ chúng ta thÃy trong biu ÇÒ dܧi Çây.
Chính tình trång b t¡c và vô hiu cûa nn giáo døc hin nay Çã khin các nhà lãnh Çåo giáo døc và quÀn chúng Hoa-kÿ càng Ç¥t nhiu kÿ vng vào cu¶c cách mång trong tÜÖng lai. NgÜ©i ta mong tin r¢ng cu¶c cách mång Çó së tÆn døng sÙc månh cûa nn kÏ thuÆt m§i, tÆn døng s¿ h®p tác ch¥t chë gi»a hc ÇÜ©ng, c¶ng ÇÒng và gi§i kÏ ngh, thÜÖng måi và tÆn døng các phÜÖng pháp hc hÕi m§i, phÜÖng pháp t° chÙc và quän trÎ hc ÇÜ©ng m§i Ç Çem låi nh¿ng kt quä m§i khä quan hÖn.
Chúng ta phäi làm gì trܧc viÍn tÜ®ng v cu¶c cách mång giáo døc Çó ?
Tùy vÎ trí và hoàn cänh cûa mi ngÜ©i, chúng ta së phän Ùng khác nhau trܧc viÍn tÜ®ng m¶t cu¶c cách mång nhÜ vÆy. Tuy nhiên dù là nh»ng nhà lãnh Çåo giáo døc, các giáo chÙc hay các phø huynh hc sinh thì dÜ©ng nhÜ chúng ta Çu có m¶t nhu cÀu chung: ñó là vic làm quen v§i cái máy Çin toán cá nhân và s¿ hiu bit v nh»ng nhu liu giáo døc "edutainment" hin có và së ÇÜ®c ph° bin trong tÜÖng lai. Dù muÓn dù không, chúng ta cÛng không thoát khÕi bÎ änh hܪng và cuÓn hút vào cÖn lÓc kÏ thuÆt và thông tin Çang lan tÕa kh¡p nܧc MÏ và th gi§i hin nay. Dù muÓn dù không thì chúng ta cÛng không tránh khÕi chuyn giúp Ç« hay làm vic v§i con em chúng ta Ç chuÄn bÎ cho chúng m¶t hܧng Çi trong tÜÖng lai qua vic chn ngh, chn trÜ©ng và hoåch ÇÎnh k hoåch Ç th¿c hin nh»ng Çiu con em chúng ta và chính chúng ta ܧc mong Çåt ÇÜ®c.
Trong tÜÖng lai tØ chuyn hc hành lÃy b¢ng cÃp và huÃn luyn chuyên môn cho Çn chuyn tìm vic, n¶p ÇÖn xin vic së dÀn dà ÇÜ®c th¿c hin qua mång lܧi thông tin vin liên nhÜ Internet hay WideWorld Web. Vic làm quen v§i cái máy Çin toán vì th xem ra cÛng chÜa Çû. Chúng ta cÛng cÀn làm quen v§i vic tìm tòi d» kin qua không gian Çin toán n»a.
Trong m¶t sÓ báo m§i Çây, tåp chí VIT có m¶t bài vit khá công phu v vic tìm nguÒn tài tr® giáo døc qua Internet, gÒm nhiu Çiu hܧng dÅn rÃt th¿c t và h»u ích giúp chúng ta và con em chúng ta Ç« mÃt thì gi© mà låi tìm ÇÜ®c ÇÀy Çû d¿ kin cÀn bit Ç quyt ÇÎnh và hoåch ÇÎnh trong tÜÖng lai.
TuÀn báo US News & World Report sÓ ra ngày 30-10-95 có loåt bài Ç¥c bit v nh»ng vic làm và ngh nghip "xÎn" nhÃt trong tÜÖng lai. Nh»ng ngh này ÇÜ®c mnh danh là "cyberjobs" tÙc là nh»ng ngh liên h Çn môi trÜ©ng Çin toán. Dù qu vÎ muÓn con em mình trª thành bác sï, kÏ sÜ, quän thû thÜ vin hay làm v nông tråi thì tÃt cä nh»ng ngh nghip Çó cÛng së dính líu Çn Çin toán và kÏ thuÆt thông tin viÍn liên. Nên nh»ng ngh "xÎn" nhÃt trong tÜÖng lai së là "teledoctors", "online marketing managers", "virtual professors", "digital journalists" và "chip masters" !
Làm sao bit ÇÜ®c trÜ©ng nào ngon nhÃt Ç chn ? Câu trä l©i là xin vào thÜ vin hay mª máy Çin toán và Çi vào Internet là qu vÎ së tìm thÃy câu trä l©i ngay! Dܧi Çây chúng tôi xin ghi låi m¶t sÓ ÇÎa chÌ Çin thÜ "E-mail" Ç qu vÎ tin dùng nhé. Chúc qu vÎ may m¡n !
KT LUN
Cu¶c cách mång giáo døc trong th k 21 ch¡c ch¡n së hÙa hËn nhiu sôi n°i. Ch¡c ch¡n cu¶c cách mång này së Çem låi nh»ng tin b¶ kÏ thuÆt cho th h con cháu chúng ta. NhÜng Çiu ngÜ©i ta quan tâm nhÃt là m¶t nn giáo døc quá thiên v kÏ thuÆt nhÜ vÆy së sän xuÃt ra nh»ng Human robots trong tÜÖng lai hay không ?